Foto: Okoliš
U prostorijama Federalnog ministarstva okoliša i turizma danas je zvanično predstavljen i pušten u rad Registar ispuštanja i prenosa zagađujućih materija (PRTR) u Federaciji Bosne i Hercegovine. Ovaj značajan korak predstavlja dio šireg projekta “Poboljšanje registara ispuštanja i prijenosa zagađujućih materija (PRTR)” u zemljama Zapadnog Balkana i Republici Moldaviji.
Prezentaciji PRTR registra prisustvovali su federalna ministrica okoliša i turizma, Nasiha Pozder, direktorica Resursnog centra za okoliš (REC), Lejla Šuman, te direktor i predstavnik kompanije GISSOLUTIONS, Dejan Sandić. Puštanje registra u rad označava završetak dugotrajnog procesa, kojeg je implementirao Resursni centar za okoliš (REC) BiH u saradnji sa mađarskom firmom PARTICIPATIO Ltd. Projekat je započeo 2021. godine, uz finansijsku podršku Saveznog ministarstva za okoliš, zaštitu prirode i nuklearnu sigurnost Njemačke, kao i Njemačke savezne agencije za okoliš kroz Program savjetodavne pomoći (AAP).
Ciljevi i značaj PRTR registra
Jedan od glavnih ciljeva ovog projekta bio je pružiti podršku zemljama Zapadnog Balkana i Moldaviji u razvoju ili nadogradnji njihovih PRTR registara, omogućavajući time usklađivanje sa evropskim standardima izvještavanja, te stvaranje relevantnog okvira za efikasnije izvještavanje prema evropskom PRTR registru (E-PRTR). S uspostavom PRTR registra u BiH, nadležne institucije i ministarstva dobila su jedinstveni sistem koji je usklađen na svim nivoima vlasti, čime će biti omogućeno bolje izvještavanje prema EU o industrijskim postrojenjima.
Ovaj Registar predstavlja ključnu komponentu pripreme Bosne i Hercegovine za implementaciju Direktive 2010/75/EU o industrijskim emisijama (IED) i postizanje boljeg informiranja u procesima donošenja odluka koji su od esencijalne važnosti za očuvanje okoliša i održivost.
Potencijal za ratifikaciju PRTR protokola
Osim navedenih koristi, uspostavom PRTR registra stvoreni su preduslovi da BiH ratificira PRTR protokol, na koji se čeka više od 15 godina. Bosna i Hercegovina je 2003. godine potpisala Protokol PRTR, koji je stupio na snagu 2009. godine, nakon što su ga ratificirale 16 država. Iako još uvijek nije ratificiran, ovaj protokol predstavlja pravno obavezujući međunarodni instrument za stranke Aarhuske konvencije.
Danas, PRTR protokol ima 27 potpisnica, uključujući Europsku uniju, koja je 2006. godine usvojila regulativu E-PRTR, čime je u potpunosti provela Kijevski protokol na razini EU. Usvajanjem i implementacijom regulative 166/2006, BiH bi ispunila svoje međunarodne obaveze, istovremeno se pripremajući za članstvo u Evropskoj uniji.
Uspostava PRTR registra u Bosni i Hercegovini predstavlja značajan korak ka usklađivanju s evropskim standardima i pripremi za buduće izazove u zaštiti okoliša. Ovaj korak omogućit će bolju transparentnost i efikasnije upravljanje okolišem, što je ključno za održivi razvoj i unapređenje kvaliteta života građana.
